Topic
Decision
Read by theme, not by timeline.
Caigentan, Entry 279
人情世態、倐忽万端、不宜認得太真。 堯夫-{云}-:昔日所云我、而今却是伊。 不知今日我又屬後来誰。 人常作是観、便可解却胸中罥矣。
Direct reading
Health · Decision · History · Human nature · Chinese classics
Caigentan, Entry 280
熱閙中、着一冷眼、便省許多苦心思。 冷落處、存一熱心、便得許多真趣味。
Direct reading
Health · Cognition · Decision · Character · Chinese classics
Caigentan, Entry 281
有一樂境界、就有一不樂的相対待。 有一好光景、就有一不好的相乗除。 只是尋常家飯、素位風光、纔是個安樂的窩巢。
Direct reading
Health · Decision · Philosophy · Chinese classics
Caigentan, Entry 289
魚得水逝、而相忘乎水。 鳥乗風飛、而不知有風。 識此可以超物累、可以樂天機。
Direct reading
Cognition · Philosophy · Health · Decision · Chinese classics
Caigentan, Entry 290
狐眠敗砌、兎走荒台、盡是當年歌舞之地。 露冷黄花、煙迷衰草、悉屬舊時爭戰之場。 盛衰何常、强弱安在。 念此令人心灰。
Direct reading
Health · History · Decision · Leadership · Chinese classics
Caigentan, Entry 294
權貴龍驤、英雄虎戰。 以冷眼視之、如蟻聚羶、如蠅競血。 是非蜂起、得矢蝟興。 以冷情當之、如冶化金、如湯消雪。
Direct reading
Decision · Health · History · Human nature · Chinese classics
Caigentan, Entry 300
真空不空。 執相非真。 破相亦非真。 問:世尊如何發付。 在世出世、徇欲是苦、絶欲亦是苦。 聽、吾儕善自修持。
Direct reading
Decision · Health · Cognition · Growth · Chinese classics
Caigentan, Entry 302
飽諳世味、一任覆雨翻雲、縂慵開眼。 會盡人情、隨教呼牛喚馬、只是点頭。
Direct reading
Health · Human nature · Decision · Leadership · Chinese classics
Caigentan, Entry 303
今人専求無念、而終不可無。 只是前念不滯、後念不迎、但將現在的隨緣、打發得去、自然漸漸入無。
Direct reading
Health · Decision · Action · Philosophy · Chinese classics
Caigentan, Entry 305
性天澄徹、即饑喰渇飲、無非康濟身心。 心地沈迷、縦譚談禪演偈、縂是播弄精魂。
Direct reading
Health · Decision · Philosophy · Chinese classics
Caigentan, Entry 306
人心有個真境、非絲非竹、而自恬愉。 不煙不茗、而自清芬。 須念淨境空、慮忘形釋。 纔得以游衍其中。
Direct reading
Decision · Health · Cognition · Philosophy · Chinese classics
Caigentan, Entry 307
金自鑛出、玉從石生。 非幻無以求真。 道得酒中、仙遇花裡。 雖雅不能離俗。
Direct reading
Health · Decision · Philosophy · Chinese classics
Caigentan, Entry 308
天地中萬物、人倫萬情、世界中萬事。 以俗眼觀、紛紛各異、以道眼観、種種是常。 何煩分別、何用取捨。
Direct reading
Health · Decision · Philosophy · Human nature · Chinese classics
Caigentan, Entry 309
神酣、布被窩中、得天地冲和之気。 味足、藜羹飯後、識人生澹泊之真。
Direct reading
Health · Cognition · Decision · Philosophy · Chinese classics
Caigentan, Entry 310
纏脱只在自心。 心了、則屠肆糟廛、居然淨土。 不然、縱一琴一鶴、一花一卉、嗜好雖清、魔障終在。 語云:能休塵境為真境、未了僧家是俗家。 信夫。
Direct reading
Action · Health · Decision · Character · Chinese classics
Caigentan, Entry 311
斗室中、萬慮都捐、説甚畫棟飛雲、珠簾捲雨。 三杯後、一真自得、唯知素琴横月、短笛吟風。
Direct reading
Health · Cognition · Decision · Learning · Chinese classics
Caigentan, Entry 315
文以拙進、道以拙成。 一拙字有無限意味。 如桃源犬吠、桑間鷄鳴、何等淳龐。 至於寒潭之月、古木之鴉、工巧中便覺有衰颯氣象矣。
Direct reading
Philosophy · Growth · Health · Decision · Chinese classics
Caigentan, Entry 316
以我轉物者、得固不喜、失亦不憂、大地盡屬逍遙。 以物役我者、逆固生憎、順亦生愛、一毛便生纏縛。
Direct reading
Decision · Health · Human nature · Chinese classics
Caigentan, Entry 320
遇病而後思强之為寶、處亂而後思平之為福、非蚤智也。 倖福而知其為禍之本、貪生而先知其為死之因、其卓見乎。
Direct reading
Cognition · Learning · Health · Decision · Chinese classics
Caigentan, Entry 322
風花之瀟洒、雪月之空清、唯靜者為之主。 水木之榮枯、竹石之消長、獨閒者操其權。
Direct reading
Health · Decision · Growth · Action · Chinese classics
Caigentan, Entry 327
喜寂厭喧者、往往避人以求靜。 不知、意在無人便成我相、心着於靜便是動根。 如何到得人我一視、動靜兩忘的境界。
Direct reading
Health · Decision · Philosophy · Cognition · Chinese classics
Caigentan, Entry 331
繩鋸木斷、水滴石穿。 學道者須加力索。 水到渠成、瓜熟蔕落。 得道者一任天機。
Direct reading
Leadership · Philosophy · Cognition · Decision · Chinese classics
Caigentan, Entry 337
無風月花柳、不成造化。 無情欲嗜好、不成心体。 只以我転物、不以物役我、則嗜慾莫非天機、塵情即是理境矣。
Direct reading
Philosophy · Health · Decision · Human nature · Chinese classics
Caigentan, Entry 340
人心多從動處失真。 若一念不生、澄然靜坐、雲興而悠然共逝、雨滴而冷然倶清、鳥啼而欣然有会、花落而瀟然自得。 何地非真境、何物無真機。
Direct reading
Decision · Philosophy · Health · Action · Chinese classics
Caigentan, Entry 341
子生而母危、鏹積而盗窺、何喜非憂也。 貧可以節用、病可以保身、何憂非喜也。 故達人當順逆一視而欣戚兩忘。
Direct reading
Health · Decision · Human nature · Chinese classics
Caigentan, Entry 342
耳根似颷谷投響、過而不留、則是非倶謝。 心境如月池浸色、空而不着、則物我兩忘。
Direct reading
Decision · Health · Character · Chinese classics
Caigentan, Entry 346
栽花種竹、玩鶴觀魚、亦要有段自得處。 若徒留連光景、玩弄物華、亦吾儒之口耳、釋氏之頑空而已。 有何佳趣。
Direct reading
Health · Decision · Philosophy · Chinese classics
Caigentan, Entry 348
非分之福、無故之獲、非造物之釣餌、即人世之機妌。 此處着眼不高、鮮不墮彼術中矣。
Direct reading
Health · Decision · Philosophy · History · Chinese classics
Caigentan, Entry 349
人生原是一傀儡。 只要根蒂在手。 一線不亂、巻舒自由、行止在我。 一毫不受他人提掇、便超出此場中矣。
Direct reading
Health · Decision · Action · Human nature · Chinese classics
Caigentan, Entry 354
天運之寒暑易避、人世之炎凉難除。 人世之炎凉易除、吾心之氷炭難去。 去得此中之氷炭、則滿腔皆和氣、自隨地有春風矣。
Direct reading
Philosophy · Health · Decision · History · Chinese classics
Caigentan, Entry 356
釋氏隨緣、吾儒素位。 四字是渡海的浮嚢。 蓋世路茫茫、一念求全、則萬緒紛起。 隨寓而安、則無入不得矣。
Direct reading
Decision · Health · Philosophy · History · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 4
鄭朝朔問:「至善亦須有從事物上求者?」 先生曰:「至善只是此心純乎天理之極便是,更於事物上怎生求?且試說幾件看。」 朝朔曰:「且如事親:如何而為溫清之節,如何而為奉養之宜,須求個是當,方是至善。所以有學問思辨之功。」 先生曰:「若只是溫清之節、奉養之宜,可一日、二日講之而盡。用得甚學問思辨?惟於:…
Direct reading
Health · Cognition · Decision · Philosophy · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 5
故遂終身不行,亦遂終身不知。此不是小病痛,其來已非一日矣。某今說個知行合一,正是對病的藥。又不是某鑿空杜撰,知行本體原是如此。今若知得宗旨時,即說兩個亦不妨,亦只是一個。若不會宗旨,便說一個,亦濟得甚事?只是閑說話。」
Direct reading
Decision · Action · Health · Cognition · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 6
愛問:「昨聞先生『止至善』之教,已覺功夫有用力處。但與朱子『格物』之訓,思之終不能合。」 先生曰:「『格物』是『止至善』之功,既知『至善』,即知『格物』矣。」 愛曰:「昨以先生之教推之『格物』之說,似亦見得大略。但朱子之訓,其於《書》之『精一』,《論語》之『博約』,《孟子》之『盡心知性』,皆有所證…
Direct reading
Health · Cognition · Learning · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 7
先生又曰:「『格物』如《孟子》『大人格君心』之格,是去其心之不正,以全其本體之正。但意念所在,即要去其不正,以全其正,即無時無處不是存天理,即是窮理。『天理』即是『明德』,『窮理』即是『明明德』。」
Direct reading
Philosophy · Health · Cognition · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 8
又曰:「知是心之本體,心自然會知。見父,自然知孝;見兄,自然知弟;見孺子入井,自然知惻隱。此便是『良知』,不假外求。若『良知』之發,更無私意障礙;即所謂『充其惻隱之心,而仁不可勝用矣』。然在常人,不能無私意障礙;所以須用『致知』、『格物』之功。勝私復理,即心之『良知』更無障礙,得以充塞流行;便是致…
Direct reading
Health · Character · Cognition · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 10
愛問:「『道心常為一身之主,而人心每聽命』。以先生『精一』之訓推之,此語似有弊。」 先生曰:「然。心,一也。未雜於人,謂之『道心』;雜以人偽,謂之『人心』。『人心』之得其正者,即『道心』;『道心』之失其正者,即『人心』。初非有二心也。程子謂『人心即人欲,道心即天理』。語若分析,而意實得之。今曰『道…
Direct reading
Health · Philosophy · Decision · Human nature · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 11
愛問文中子、韓退之。 先生曰:「退之,文人之雄耳;文中子,賢儒也。後人徒以文詞之故,推尊退之,其實退之去文中子遠甚。」 愛問:「何以有擬經之失?」 先生曰:「擬經恐未可盡非。且說後世儒者著述之意與擬經如何?」 愛曰:「世儒著述,近名之意不無,然期以明道。擬經純若為名。」 先生曰:「著述以明道,亦何…
Direct reading
Leadership · Decision · Philosophy · Cognition · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 11
於是紛紛之說盡廢,而天下之言《易》者始一。《書》、《詩》、《禮》、《樂》、《春秋》皆然。《書》自《典》、《謨》以後,《詩》自《二南》以降,如《九丘》、《八索》,一切淫哇逸蕩之詞,蓋不知其幾千百篇;《禮》、《樂》之名物度數,至是亦不可勝窮。孔子皆刪削而述正之,然後其說始廢。如《書》、《詩》、《禮》、…
Direct reading
Philosophy · Decision · Health · Learning · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 11
某切深有取於其事,以為聖人復起,不能易也。天下所以不治,只因文盛實衰,人出己見,新奇相高,以眩俗取譽,徒以亂天下之聰明,塗天下之耳目,使天下靡然爭務修飾文詞,以求知於世,而不復知有敦本尚實,反樸還淳之行,是皆著述者有以啟之。」 愛曰:「著述亦有不可缺者,如《春秋》一經,若無《左傳》,恐亦難曉。」…
Direct reading
Leadership · Cognition · Philosophy · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 15
陸澄問:「主一之功,如讀書則一心在讀書上,接客則一心在接客上,可以為主一乎?」 先生曰:「好色則一心在好色上,好貨則一心在好貨上,可以為主一乎?是所謂遂物,非主一也。主一是專主一個天理。」
Direct reading
Learning · Decision · Philosophy · Health · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 17
「日間工夫覺紛擾,則靜坐;覺懶看書,則且看書,是亦因病而藥。」
Direct reading
Health · Decision · Philosophy · Learning · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 19
孟源有自是好名之病,先生屢責之。一日警責方已,一友自陳日來工夫請正。源從傍曰:「此方是尋著源舊時家當。」 先生曰:「爾病又發。」源色變,議擬欲有所辯。 先生曰:「爾病又發。」因喻之曰:「此是汝一生大病根。譬如方丈地內,種此一大樹,雨露之滋,土脈之力,只滋養得這個大根;四傍縱要種些嘉榖,上面被此樹葉…
Direct reading
Health · Decision · Growth · Philosophy · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 22
「義理無定在,無窮盡。吾與子言,不可以少有所得,而遂謂止此也。再言之十年、二十年、五十年,未有止也。」 他日,又曰:「聖如堯、舜,然堯、舜之上善無盡;惡如桀、紂,然桀、紂之下惡無盡。使桀、紂未死,惡寧止此乎?使善有盡時,文王何以『望道而未之見』?」
Direct reading
Health · Philosophy · Cognition · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 23
問:「靜時亦覺意思好,才遇事便不同,如何?」 先生曰:「是徒知養靜,而不用克己工夫也。如此,臨事便要傾倒。人須在事上磨,方立得住,方能靜亦定,動亦定。」
Direct reading
Cognition · Learning · Health · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 24
問上達工夫。 先生曰:「後儒教人,纔涉精微,便謂『上達』未當學,且說『下學』;是分『下學』、『上達』為二也。夫目可得見,耳可得聞,口可得言,心可得思者,皆『下學』也;目不可得見,耳不可得聞,口不可得言,心不可得思者,『上達』也。如木之栽培灌溉,是『下學』也;至於日夜之所息,條達暢茂,乃是『上達』。…
Direct reading
Cognition · Learning · Health · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 25
問:「『惟精』、『惟一』是如何用功?」 先生曰:「『惟一』是『惟精』主意,『惟精』是『惟一』功夫;非『惟精』之外,復有『惟一』也。『精』字從米,姑以米譬之:要得此米純然潔白,便是『惟一』意;然非加舂簸篩揀『惟精』之功,則不能純然潔白也。舂簸篩揀是『惟精』之功,然亦不過要此米到純然潔白而已。博學、審…
Direct reading
Cognition · Learning · Health · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 28
問:「寧靜存心時,可為『未發之中』否?」 先生曰:「今人存心,只定得氣。當其寧靜時,亦只是氣寧靜,不可以為『未發之中』。」 曰:「『未』便是『中』,莫亦是求『中』功夫?」 曰:「只要去人欲、存天理,方是功夫。靜時念念去人欲、存天理,動時念念去人欲、存天理,不管寧靜不寧靜。若靠那寧靜,不惟漸有喜靜厭…
Direct reading
Health · Philosophy · Action · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 29
問:「孔門言志,由、求任政事,公西赤任禮樂,多少實用。及曾晳說來,卻似耍的事,聖人卻許他,是意何如?」 曰:「三子是有意必,有意必便偏著一邊,能此未必能彼。曾點這意思卻無意必,便是『素其位而行,不願乎其外,素夷狄行乎夷狄,素患難行乎患難,無入而不自得』矣。三子所謂『汝器也』,曾點便有『不器』意。然…
Direct reading
Leadership · Decision · Cognition · Growth · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 34
或曰:「人皆有是心,心即理,何以有為善,有為不善?」 先生曰:「惡人之心,失其本體。」
Direct reading
Decision · Philosophy · Human nature · Health · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 35
問:「『析之有以極其精而不亂,然後合之有以盡其大而無餘』,此言如何?」 先生曰:「恐亦未盡。此理豈容分析?又何須湊合得?聖人說『精一』,自是盡。」
Direct reading
Philosophy · Decision · Health · Cognition · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 36
「省察是有事時存養,存養是無事時省察。」
Direct reading
Philosophy · Health · Decision · Action · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 40
澄問:「有人夜怕鬼者,奈何?」 先生曰:「只是平日不能『集義』,而心有所慊,故怕。若素行合於神明,何怕之有?」 子莘曰:「正直之鬼不須怕;恐邪鬼不管人善惡,故未免怕。」 先生曰:「豈有邪鬼能迷正人乎?只此一怕,即是心邪,故有迷之者,非鬼迷也,心自迷耳。如人好色,即是色鬼迷;好貨,即是貨鬼迷;怒所不…
Direct reading
Health · Human nature · Cognition · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 44
澄在鴻臚寺倉居,忽家信至,言兒病危,澄心甚憂悶,不能堪。 先生曰:「此時正宜用功。若此時放過,閒時講學何用?人正要在此等時磨鍊。父之愛子,自是至情,然天理亦自有個中和處,過即是私意。人於此處多認做天理當憂,則一向憂苦,不知已是『有所憂患不得其正』。大抵七情所感,多只是過,少不及者。才過,便非心之本…
Direct reading
Health · Human nature · Cognition · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 45
「不可謂『未發之中』常人俱有。蓋體用一源,有是體即有是用,有『未發之中』,即有『發而皆中節之和』。今人未能有『發而皆中節之和』,須知是他『未發之中』亦未能全得。」
Direct reading
Decision · Health · Cognition · Philosophy · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 46
「《易》之辭,是『初九,潛龍勿用』六字;《易》之象,是初畫;《易》之變,是值其畫;《易》之占,是用其辭。」
Direct reading
Health · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 49
王嘉秀問:「佛以出離生死誘人入道,仙以長生久視誘人入道;其心亦不是要人做不好。究其極至,亦是見得聖人上一截,然非入道正路。如今仕者,有由科、有由貢、有由傳奉,一般做到大官,畢竟非入仕正路,君子不由也。仙、佛到極處,與儒者略同,但有了上一截,遺了下一截,終不似聖人之全;然其上一截同者,不可誣也。後世…
Direct reading
Leadership · Cognition · Health · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 52
問孟子言「執中無權猶執一」。 先生曰:「中只有天理,只是易。隨時變易,如何執得?須是因時制宜,難預先定一個規矩在。如後世儒者,要將道理一一說得無罅漏,立定個格式,此正是執一。」
Direct reading
Health · Philosophy · Decision · Cognition · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 53
唐詡問:「立志是常存個善念,要為善去惡否?」 曰:「善念存時,即是天理。此念即善,更思何善?此念非惡,更去何惡?此念如樹之根芽,立志者,長立此善念而已。『從心所欲不踰矩』,只是志到熟處。」
Direct reading
Growth · Health · Cognition · Decision · Chinese classics
Chuanxilu, 卷上 54
「精神、道德、言、動,大率收歛為主,發散是不得已。天、地、人、物,皆然。」
Direct reading
Health · Decision · Action · Philosophy · Chinese classics