Work
資治通鑑
司馬光 · Passages from the same work, in order.
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 7
二月,辛酉,太后策貢士於洛城殿。貢士殿試自此始。
Direct reading
Leadership · Action · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 9
三月,丁亥,特進、同鳳閣鸞台三品蘇良嗣薨。
Direct reading
Leadership · Decision · Growth · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 10
夏,四月,丁巳,春官尚書、同平章事范履冰坐嘗舉犯逆者,下獄死。
Direct reading
Leadership · Action · Learning · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 11
醴泉人侯思止,始以賣餅為業,後事游擊將軍高元禮為僕,素詭譎無賴。恆州刺史裴貞杖一判司,判司使思止告貞與舒王元名謀反,秋,七月,辛巳,元名坐廢,徙和州,壬午,殺其子豫章王但;貞亦族滅。擢思止為游擊將軍。時告密者往往得五品,思止求為御史,太后曰:「卿不識字,豈堪御史!」對曰:「獬豸何嘗識字?但能觸邪耳…
Direct reading
Action · Cognition · Leadership · Human nature · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 12
衡水人王弘義,素無行,嘗從鄰舍乞瓜,不與,乃告縣官瓜田中有白兔。縣官使人搜捕,蹂踐瓜田立盡。又游趙、貝,見閭裡耆老作邑齋,遂告以謀反,殺二百餘人,擢授游擊將軍,俄遷殿中侍御史。或告勝州都督王安仁謀反,敕弘義按之。安仁不服,弘義即於枷上刎其首;又捕其子,適至,亦刎其首,函之以歸。道過汾州,司馬毛公與…
Direct reading
Leadership · Decision · Action · Character · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 13
時法官競為深酷,唯司刑丞徐有功、杜景儉獨存平恕,被告者皆曰:「遇來、侯必死,遇徐、杜必生。」
Direct reading
Leadership · Growth · Action · Character · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 14
有功,文遠之孫也,名弘敏,以字行。初為蒲州司法,以寬為治,不施敲樸,吏相約有犯徐司法杖者,眾共斥之。迨官滿,不杖一人,職事亦修。累遷司刑丞,酷吏所誣構者,有功皆為直之,前後所活數十百家。嘗廷爭獄事,太后厲色詰之,左右為戰慄,有功神色不撓,爭之彌切。太后雖好殺,知有功正直,甚敬憚之。景儉,武邑人也。
Direct reading
Action · Growth · Leadership · Health · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 15
司刑丞滎陽李日知亦尚平恕。少卿胡元禮欲殺一囚,日知以為不可,往複數日,元禮怒曰:「元禮不離刑曹,此囚終無生理!」日知曰:「日知不離刑曹,此囚終無死法!」竟以兩狀列上,日知果直。東魏國寺僧法明等撰《大雲經》四卷,表上之,言太后乃彌勒佛下生,當代唐為閻浮提主;制頒於天下。
Direct reading
Leadership · Philosophy · Health · Cognition · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 16
武承嗣使周興羅告隋州刺史澤王上金、舒州刺史許王素節謀反,征詣行在。素節發舒州,聞遭喪哭者,歎曰:「病死何可得,乃更哭邪!」丁亥,至龍門,縊殺之。上金自殺。悉誅其諸子及支黨。
Direct reading
Leadership · Health · Cognition · Decision · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 17
太后欲以太平公主妻其伯父士讓之孫攸暨,攸暨時為右衛中郎將,太后潛使人殺其妻而妻之。公主方額廣頤,多權略,太后以為類己,寵愛特厚,常與密議天下事。舊制,食邑,諸王不過千戶,公主不過三百五十戶;太平食邑獨累加至三千戶。
Direct reading
Leadership · Human nature · Health · Action · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 18
八月,甲寅,殺太子少保、納言裴居道;癸亥,殺尚書左丞張行廉。辛未,殺南安王穎等宗室十二人,又鞭殺故太子賢二子,唐之宗室於是殆盡矣,其幼弱存者亦流嶺南,又誅其親黨數百家。惟千金長公主以巧媚得全,自請為太后女,仍改姓武氏;太后愛之,更號延安大長公主。
Direct reading
Leadership · Decision · Action · Human nature · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 19
九月,丙子,侍御史汲人傅遊藝帥關中百姓九百餘人詣闕上表,請改國號曰周,賜皇帝姓武氏,太后不許;擢遊藝為給事中。於是百官及帝室宗戚、遠近百姓、四夷酋長、沙門、道士合六萬餘人,俱上表如遊藝所請,皇帝亦上表自請賜姓武氏。戊寅,群臣上言:「有鳳皇自明堂飛入上陽宮,還集左台梧桐之上,久之,飛東南去;及赤雀數…
Direct reading
Action · Philosophy · Leadership · Cognition · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 20
庚辰,太后可皇帝及群臣之請。壬午,御則天數,赦天下,以唐為周,改元。乙酉,上尊號曰聖神皇帝,以皇帝為皇嗣,賜姓武氏;以皇太子為皇孫。
Direct reading
Leadership · Health · Action · Character · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 21
丙戌,立武氏七廟於神都,追尊周文王曰始祖文皇帝,妣姒氏曰文定皇后,平王少子武曰睿祖康皇帝,妣姜氏曰康惠皇后;太原靖王曰嚴祖成皇帝,妣曰成莊皇后;趙肅恭王曰肅祖章敬皇帝,魏義康王曰烈祖昭安皇帝,周安成王曰顯祖文穆皇帝,忠孝太皇曰太祖孝明高皇帝,妣皆如考謚,稱皇后。立武承嗣為魏王,三思為梁王,攸寧為建…
Direct reading
Character · Growth · Health · Cognition · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 22
又以司賓卿溧陽史務滋為納言,鳳閣侍郎宗秦客檢校內史,給事中傅遊藝為鸞台侍郎、平章事。遊藝與岑長倩、右玉鈐衛大將軍張虔勖、左金吾大將軍丘神勣、侍御史來子珣等並賜姓武。秦客潛勸太后革命,故首為內史。遊藝期年之中歷衣青、綠、朱、紫,時人謂之四時仕宦。
Direct reading
Health · Action · History · Growth · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 23
敕改州為郡;或謂太后曰:「陛下始革命而廢州,不祥。」太后遽追止之。命史務滋等十人存撫諸道。癸卯,太后立兄孫延基等六人為郡王。
Direct reading
Leadership · Action · Philosophy · Health · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 24
冬,十月,甲子,檢校內史宗秦客坐贓貶遵化尉,弟楚客、晉卿亦以奸贓流嶺外。
Direct reading
Leadership · Character · History · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 26
辛未,內史邢文偉坐附會宗秦客貶珍州刺史。頃之,有制使至州,文偉以為誅己,遽自縊死。
Direct reading
Leadership · Action · Philosophy · History · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 27
壬申,敕兩京諸州各置大雲寺一區,藏《大雲經》,使僧升高座講解,其撰疏僧雲宣等九人皆賜爵縣公,仍賜紫袈裟、銀龜袋。
Direct reading
Leadership · Human nature · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 29
西突厥十姓,自垂拱以來,為東突厥所侵掠,散亡略盡。濛池都護繼往絕可汗斛瑟羅收其餘眾六七萬人入居內地,拜左衛大將軍,改號竭忠事主可汗。
Direct reading
Leadership · Action · Character · Human nature · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 30
道州刺史李行褒兄弟為酷吏所陷,當族,秋官郎中徐有功固爭不能得。秋官侍郎周興奏有功故出反囚,當斬,太后雖不許,亦免有功官;然太后雅重有功,久之,復起為侍御史。有功伏地流涕固辭曰:「臣聞鹿走山林而命懸包廚,勢使之然也。陛下以臣為法官,臣不敢枉陛下法,必死是官矣。」太后固授之,遠近聞者相賀。
Direct reading
Philosophy · Decision · Action · Leadership · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 31
是歲,以右衛大將軍泉獻誠為左衛大將軍。太后出金寶,命選南北牙善射者五人賭之,獻誠第一,以讓右玉鈐衛大將軍薛咄摩,咄摩復讓獻誠。獻誠乃奏言:「陛下令選善射者,今多非漢官,竊恐四夷輕漢,請停此射。」太后善而從之。
Direct reading
Leadership · Decision · Health · Action · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 1
正月,癸酉朔,太后始受尊號於萬象神宮,旗幟尚赤。甲戌,改置社稷於神都。辛巳,納武氏神主於太廟;唐太廟之在長安者,更命曰享德廟。四時唯享高祖已下三廟,餘四室皆閉不享。又改長安崇先廟為崇尊廟。乙酉,日南至,大享明堂,祀昊天上帝,百神從祀,武氏祖宗配享,唐三帝亦同配。
Direct reading
Health · Action · Character · Philosophy · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 2
御史中丞知大夫事李嗣真以酷吏縱橫,上疏,以為:「今告事紛紜,虛多實少,恐有凶慝陰謀離間陛下君臣。古者獄成,公卿參聽,王必三宥,然後行刑。比日獄官單車奉使,推鞫既定,法家依斷,不令重推;或臨時專決,不復聞奏。如此,則權由臣下,非審慎之法,倘有冤濫,何由可知!況以九品之官專命推覆,操殺生之柄,竊人主之…
Direct reading
Leadership · Decision · Action · Philosophy · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 3
饒阻尉姚貞亮等數百人表請上尊號曰上聖大神皇帝,不許。
Direct reading
Leadership · Health · Human nature · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 4
侍御史來子珣誣尚衣奉御劉行感兄弟謀反,皆坐誅。春,一月,地官尚書武思文及朝集使二千八百人表請封中岳。
Direct reading
Leadership · Learning · Cognition · Action · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 5
己亥,廢唐興寧、永康、隱陵署官,唯量置守戶。
Direct reading
Leadership · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 7
納言史務滋與來俊臣同鞫劉行感獄,俊臣奏務滋與行感親密,意欲寢其反狀。太后命俊臣並推之,庚子,務滋恐懼自殺。
Direct reading
Health · Human nature · Action · Philosophy · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 8
或告文昌右丞周興與丘神勣通謀,太后命來俊臣鞫之,俊臣與興方推事對食,謂興曰:「囚多不承,當為何法?」興曰:「此甚易取。取大甕,以炭四周炙之,令囚入中,何事不承!」俊臣乃索大甕,火圍如興法,因起謂興曰:「有內狀推史,請兄入此甕。」興惶恐,叩頭服罪。法當死,太后原之。二月,流行嶺南,在道,為仇家所殺。
Direct reading
Health · Action · Philosophy · Leadership · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 9
興與索元禮、來俊臣競為暴刻,興、元禮所殺各數千人,俊臣所破千餘家。元禮殘酷尤甚,太后亦殺之以慰人望。
Direct reading
Action · Character · Leadership · Human nature · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 10
徙左衛大將軍千乘王武攸暨為定王。
Direct reading
Leadership · Action · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 12
甲子,太后命始祖墓曰德陵,睿祖墓曰喬陵,嚴祖墓曰節陵,肅祖墓曰簡陵,烈祖墓曰靖陵,顯祖墓曰永陵,改章德陵為昊陵,顯義陵為順陵。
Direct reading
Leadership · Character · Health · Action · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 15
癸卯,制以釋教開革命之階,升於道教之上。
Direct reading
Leadership · Philosophy · Health · Learning · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 18
五月,以岑長倩為武威道行軍大總管,擊吐蕃,中道召還,軍竟不出。
Direct reading
Leadership · Action · Growth · Philosophy · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 19
六月,以左肅政大夫格輔元為地官尚書,與鸞台侍郎樂思晦、鳳閣侍郎任知古並同平章事。思晦,彥□之子也。
Direct reading
Learning · Cognition · Action · Leadership · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 21
八月,戊申,納言武攸寧罷為左羽林大將軍;夏官尚書歐陽通為司禮卿兼判納言事。
Direct reading
Leadership · Action · Character · Learning · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 22
庚申,殺玉鈐衛大將軍張虔勖。來俊臣鞫虔勖獄,虔勖自訟於徐有功;俊臣怒,命衛士以刀亂斫殺之,梟首於市。
Direct reading
Leadership · Health · Philosophy · Wealth · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 23
義豐王光順、嗣雍王守禮、永安王守義、長信縣主等皆賜姓武氏,與睿宗諸子皆幽閉宮中,不出門庭者十餘年。守禮、守義,光順之弟也。或告地官尚書武思文初與徐敬業通謀;甲子,流思文於嶺南,複姓徐氏。
Direct reading
Leadership · Character · Learning · Health · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 24
九月,乙亥,殺岐州刺史雲弘嗣。來俊臣鞫之,不問一款,先斷其首,乃偽立案奏之。其殺張虔勖亦然。敕旨皆依,海內鉗口。
Direct reading
Cognition · Growth · Leadership · History · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 25
鸞台侍郎、同平章事傅遊藝夢登湛露殿,以語所親,所親告之;壬辰,下獄,自殺。
Direct reading
Leadership · Action · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 26
癸巳,以左羽林衛大將軍建昌王武攸寧為納言,洛州司馬狄仁傑為地官侍郎,與冬官侍郎裴行本並同平章事。太后謂仁傑曰:「卿在汝南,甚有善政,卿欲知譖卿者名乎!」仁傑謝曰:「陛下以臣為過,臣請改之;知臣無過,臣之幸也,不願知譖者名。」太后深歎美之。
Direct reading
Action · Character · Philosophy · Leadership · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 27
先是,鳳閣舍人修武張嘉福使洛陽人王慶之等數百人上表,請立武承嗣為皇太子。文昌右相、同鳳閣鸞台三品岑長倩以皇嗣在東宮,不宜有此議,奏請切責上書者,告示令散。太后又問地官尚書、同平章事格輔元,輔元固稱不可。由是大忤諸武意,故斥長倩令西征吐蕃,未至,征還,下制獄。承嗣又譖輔元。來俊臣又脅長倩子靈原,令引…
Direct reading
Growth · Action · Philosophy · Leadership · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 28
王慶之見太后,太后曰:「皇嗣我子,奈何廢之?」對曰:「『神不歆非類,民不祀非族。』今誰有天下,而以李氏為嗣乎!」太后諭遣之。慶之伏地,以死泣請,不去。太后乃以印紙遺之曰:「欲見我,以此示門者。」自是慶之屢求見,太后頗怒之,命鳳閣侍郎李昭德賜慶之杖。昭德引出光政門外,以示朝士曰:「此賊欲廢我皇嗣,立…
Direct reading
Health · Philosophy · Decision · Leadership · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 29
昭德因言於太后曰:「天皇,陛下之夫;皇嗣,陛下之子。陛下身有天下,當傳之子孫為萬代業,豈得以侄為嗣乎!自古未聞侄為天子而為姑立廟者也!且陛下受天皇顧托,若以天下與承嗣,則天皇不血食矣。」太后亦以為然。昭德,乾祐之子也。
Direct reading
Health · Philosophy · History · Cognition · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 30
壬辰,殺鸞台侍郎、同平章事樂思晦、右衛將軍李安靜。安靜,綱之孫也。太后將革命,王公百官皆上表勸進,安靜獨正色拒之。及下制獄,來俊臣詰其反狀,安靜曰:「以我唐家老臣,須殺即殺!若問謀反,實無可對!」俊臣竟殺之。
Direct reading
Health · Philosophy · Cognition · Learning · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 204, Entry 31
太學生王循之上表,乞假還鄉,太后許之。狄仁傑曰:「臣聞君人者唯殺生之柄不假人,自餘皆歸之有司。故左、右丞,徒以下不句;左、右相,流以上乃判,為其漸貴故也。彼學生求假,丞、簿事耳,若天子為之發敕,則天下之事幾敕可盡乎!必欲不違其願,請普為立制而已。」太后善之。
Direct reading
Cognition · Action · Philosophy · Leadership · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 2
臘月,立故于闐王尉遲伏闍雄之子瑕為于闐王。
Direct reading
Leadership · Growth · Action · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 3
春,一月,丁卯,太后引見存撫使所舉人,無問賢愚,悉加擢用,高者試鳳閣舍人、給事中,次試員外郎、侍御史、補闕、拾遺、校書郎。試官自此始。時人為之語曰:「補闕連車載,拾遺平斗量;欋推侍御史,碗脫校書郎。」有舉人沈全交續之曰:「心存撫使,瞇目聖神皇。」為御史紀先知所擒,劾其誹謗朝政,請杖之朝堂,然後付法…
Direct reading
Cognition · Leadership · Action · Philosophy · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 4
寧陵丞廬江郭霸以謅諛干太后,拜監察御史。中丞魏元忠病,霸往問之,因嘗其糞,喜曰:「大夫糞甘則可憂;今苦,無傷也。」元忠大惡之,遇人輒告之。戊辰,以夏官尚書楊執柔同平章事。執柔,恭仁弟之孫也,太后以外族用之。
Direct reading
Character · Health · Learning · Human nature · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 5
初,隋煬帝作東都,無外城,僅有短垣而已,至是,鳳閣侍郎李昭德始築之。
Direct reading
Leadership · Philosophy · Decision · Action · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 6
左台中丞來俊臣羅告同平章事任知古、狄仁傑、裴行本、司農卿裴宣禮、前文昌左丞盧獻、御史中丞魏元忠、潞州刺史李嗣真謀反。先是,來俊臣奏請降敕,一問即承反者得減死。及知古等下獄,俊臣以此誘之,仁傑對曰:「大周革命,萬物惟新,唐室舊臣,甘從誅戮。反是實!」俊臣乃少寬之。判官王德壽謂仁傑曰:「尚書定減死矣。…
Direct reading
Leadership · Health · Character · Action · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 7
侯思止鞫魏元忠,元忠辭氣不屈;思止怒,命倒曳之。元忠曰:「我薄命,譬如墜驢,足絓於鐙,為所曳耳。思止愈怒,更曳之,元忠曰:「侯思止,汝若須魏元忠頭則截取,何必使承反也!」
Direct reading
Health · Philosophy · Cognition · Decision · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 8
狄仁傑既承反,有司待報行刑,不復嚴備。仁傑裂衾帛書冤狀,置綿衣中,謂王德壽曰:「天時方熱,請授家人去其綿。」德壽許之。仁傑子光遠得書,持之稱變,得召見。則天覽之,以問俊臣,對曰:「仁傑等下獄,臣未嘗褫其巾帶,寢處甚安,苟無事實,安肯承反!」太后使通事舍人周絲林往視之,俊臣暫假仁傑等巾帶,羅立於西,…
Direct reading
Health · Action · Philosophy · Cognition · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 9
樂思晦男未十歲,沒入司農,上變,得召見。太后問狀,對曰:「臣父已死,臣家已破,但惜陛下法為俊臣等所弄。陛下不信臣言,乞擇朝臣之忠清、陛下素所信任者,為反狀以付俊臣,無不承反矣。」太后意稍寤,召見仁傑等,問曰:「卿承反何也?對曰:「不承,則已死於拷掠矣。」太后曰:「何為作謝死表?」對曰:「無之。」出…
Direct reading
Cognition · Character · Leadership · Decision · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 10
俊臣與武承嗣等固請誅之,太后不許。俊臣乃獨稱行本罪尤重,請誅之;秋官郎中徐有功駁之,以為:「明主有更生之恩,俊臣不能將順,虧損恩信。」殿中侍御史貴鄉霍獻可,宣禮之甥也,言於太后曰:「陛下不殺裴宣禮,臣請隕命於前。」以頭觸殿階,血流沾地,以示為人臣不私其親。太后皆不聽。獻可常以綠帛裹其傷,微露之於帕…
Direct reading
Leadership · Character · Health · Cognition · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 11
甲戌,補闕薛謙光上疏,以為:「選舉之法,宜得實才,取捨之間,風化所繫。今之選人,咸稱覓舉,奔競相尚,喧訴無慚。至於才應經邦,惟令試策;武能制敵,止驗彎弧。昔漢武帝見司馬相如賦,恨不同時,及置之朝廷,終文園令,知其不堪公卿之任故也。吳起將戰,左右進劍,起曰:『將者提鼓揮桴,臨敵決疑,一劍之任,非將事…
Direct reading
Decision · Leadership · Action · Cognition · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 12
來俊臣求金於左衛大將軍泉獻誠,不得,誣以謀反,下獄。乙亥,縊殺之。
Direct reading
Decision · Leadership · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 13
庚辰,司刑卿、檢校陝州刺史李游道為冬官尚書、同平章事。
Direct reading
Leadership · Action · Philosophy · History · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 14
二月,己亥,吐蕃党項部落萬餘人內附,分置十州。
Direct reading
Leadership · Human nature · Chinese classics
Zizhi Tongjian, Volume 205, Entry 17
五月,丙寅,禁天下屠殺及捕魚蝦。江淮旱,饑,民不得采魚蝦,餓死者甚眾。右拾遺張德,生男三日,私殺羊會同僚,補闕杜肅懷一餤,上表告之。明日,太后對仗,謂德曰:「聞卿生男,甚喜。」德拜謝。太后曰:「何從得肉?」德叩頭服罪。太后曰:「朕禁屠宰,吉凶不預。然卿自今召客,亦須擇人。」出肅表示之。肅大慚,舉朝…
Direct reading
Leadership · Cognition · Decision · Human nature · Chinese classics